▫️داود امامی، کارشناس ارشد جغرافیای سیاسی
سخنان رئیسجمهور در مراسم ۲۲ بهمن و بیان صریح عذرخواهی از مردم، از منظر ارتباط دولت و ملت، رخدادی قابل تأمل است. در فضای سیاسی ایران، ادبیات رسمی کمتر با واژگانی همراه بوده که بار عاطفی مستقیم داشته باشد. همین تفاوت، این جمله را به موضوعی بحثبرانگیز در افکار عمومی تبدیل کرده است.
🔻واقعیت آن است که جامعه ایران امروز زیر فشارهای اقتصادی و روانی متعددی قرار دارد. بخشی از گلایهها و حتی تندیها، ریشه در معیشت، نااطمینانی و فرسایش امید دارد. نادیده گرفتن این واقعیت کمکی به ثبات و پیشرفت کشور نخواهد کرد. شنیدن صدای مردم، پیششرط هر اصلاحی است.
🔹در عین حال، ایران در یکی از حساسترین مقاطع ژئوپلیتیکی خود قرار دارد. در چنین شرایطی، حفظ انسجام ملی و جلوگیری از دوگانههای فرساینده ضرورتی راهبردی است. تجربههای منطقهای نشان داده هرگاه شکاف دولت و ملت عمیق شود، هزینه آن متوجه همه خواهد بود؛ چه مردم و چه حاکمیت.
▫️عذرخواهی یک مقام ارشد اجرایی را میتوان از دو منظر دید: برخی آن را نشانه پذیرش مسئولیت میدانند و برخی آن را ناکافی تلقی میکنند. اما مهمتر از قضاوت لحظهای، مسیری است که پس از این بیان شکل میگیرد. اگر این ادبیات به سازوکارهای عملی برای بهبود معیشت، شفافیت و پاسخگویی منجر شود، میتواند نقطهای مثبت در بازسازی سرمایه اجتماعی باشد.
🔻در جغرافیای سیاسی، «اعتماد» مؤلفهای نرم اما تعیینکننده در پایداری کشورهاست. نه با شعار به دست میآید و نه با انکار بحران حفظ میشود؛ بلکه با اقدام عملی، گفتوگوی واقعی و اصلاح مستمر تقویت میشود. هر اندازه فاصله ادراک عمومی با روایت رسمی کمتر شود، ضریب ثبات ملی افزایش خواهد یافت.
▫️امروز جامعه ایران بیش از هر چیز نیازمند آرامش، کارآمدی و امید است. نه افراط در ناامیدی راهگشاست و نه انکار مشکلات. آنچه میتواند کشور را از این پیچ تاریخی عبور دهد، همافزایی میان مردم و مسئولان در مسیر اصلاح، در چارچوب ثبات و منافع ملی است.
🔻سیاست زمانی به بلوغ میرسد که قدرت، زبان پاسخگویی را بر تقابل ترجیح دهد و جامعه نیز مطالبهگری را در مسیر عقلانیت دنبال کند. اگر عذرخواهی اخیر سرآغاز چنین مسیری باشد، میتوان آن را نقطهای مثبت در بازتعریف رابطه دولت و ملت دانست؛ مسیری که آینده ایران، بیش از هر زمان دیگر، به آن نیازمند است.
داود امامی، روزنامه نگار کرمانشاهی
غروب ۲۲ بهمن ۱۴۰۴
