نازنین زهرا قیاسی
اگر بخواهیم کرمانشاه را درست بفهمیم، باید از آب شروع کنیم. هیچ شهری بیدلیل در یک نقطه شکل نگرفته؛ کرمانشاه هم کنار رودها و سرابها جان گرفته است. قرهسو، آبشوران، چمبهرامبیگ(چم بشیر) و چشمههای طاقبستان فقط جریان آب نیستند؛ اینها ستون فقرات طبیعی شهر ما بودهاند. جایی که آب بوده، زندگی بوده. جایی که زندگی بوده، شهر شکل گرفته. اما امروز رابطهی ما با رودخانههایمان قطع شده. قرهسو که میتوانست محور پیادهراهها، فضاهای فرهنگی و گردشگری باشد، بیشتر به یک کانال عبوری تبدیل شده. آبشوران که روزی از دل شهر میگذشت، حالا در ذهن خیلیها فقط نامش مانده است. ما بهجای اینکه شهر را به سمت آب باز کنیم، پشت به آن ساختهایم.
در حالیکه در بسیاری از شهرهای دنیا، رودخانهها قلب تپندهی گردشگری شهریاند؛ از اصفهان با زایندهرود گرفته تا تبریز با مهرانرود و حتی شهرهای کوچکتر که با احیای یک مسیر آبی، اقتصاد محلیشان را زنده کردهاند.
رودخانه فقط یک عنصر طبیعی نیست؛ یک «محور هویتساز» است. جایی برای پیادهروی، دوچرخهسواری، رویدادهای فرهنگی، کافهها، بازارچههای محلی و تجربهی جمعی شهر.
اگر قرهسو ساماندهی شود، اگر حریمش آزاد شود، اگر آلودگیاش کنترل شود، میتواند به یک محور سبز شهری تبدیل شود؛ محوری که شمال و جنوب شهر را به هم وصل کند.
تصور کنید مسیر پیادهراهی از حوالی طاقبستان تا پاییندست شهر، با نورپردازی، فضای نشستن، بازارچه صنایعدستی و رویدادهای فرهنگی. چنین فضایی نهفقط برای گردشگر جذاب است، بلکه برای شهروند هم کیفیت زندگی میآورد.
احیای رودخانه یعنی نگاه دوباره به شهر.
یعنی قبول کنیم توسعه فقط ساخت برج و آسفالت بیشتر نیست. توسعه یعنی بازگرداندن طبیعت به زندگی مردم. یعنی تبدیل تهدید به فرصت.
از منظر گردشگری، رودخانهها میتوانند پیوندی میان آثار تاریخی و زندگی معاصر باشند. طاقبستان، سرابها و حتی محلههای قدیمی، اگر از طریق یک شبکهی سبز و آبی به هم متصل شوند، یک «روایت شهری» شکل میگیرد؛ روایتی که گردشگر میتواند آن را قدم بزند، لمس کند و تجربه کند.
البته این کار ساده نیست. نیاز به مدیریت یکپارچه دارد، نیاز به آزادسازی حریم، نیاز به سرمایهگذاری و مهمتر از همه، نیاز به اراده. اما اگر قرار باشد کرمانشاه مقصد شود نه گذرگاه، باید به ریشههایش برگردد و یکی از ریشههای اصلی این شهر، همین آبهایی است که سالها نادیده گرفتهایم.
رودخانههای ما هنوز زندهاند؛ فقط منتظرند دوباره دیده شوند. شاید احیای گردشگری کرمانشاه، از همین نقطه شروع شود: از بازگشت شهر به کنار آب.
🔻 لینک گروه «خط مطالبه» در ایتا:
https://eitaa.com/joinchat/731448553C4cb566df78
وبسایت:
کانال ایتا:
https://eitaa.com/ostanepanjom
صفحه روبیکا:
rubika.ir/emamidavood63