▫️داود امامی، روزنامه نگار
مدتی بود تعریف فیلم «پیرپسر» را میشنیدم و بالاخره، غروب دیروز، به سینما آزادی کرمانشاه رفتم تا خودم، این اثر را ببینم. من منتقد سینما نیستم و نگاه فنی به قاب و نور ندارم، اما بهعنوان روزنامهنگار، فعال اجتماعی و کارشناس ارشد در حوزه جغرافیای سیاسی با گرایش فضای شهری و نیز یک شهروند ایرانی، به این باور دارم که سینما فقط سرگرمی نیست؛ بلکه میتواند میدانِ اثرگذاری عمیق بر فرهنگ، روابط اجتماعی و حتی فضای تربیتی جامعه باشد.
«پیرپسر» داستانی را روایت میکند که در لایههایی، به مسائل فردی و اجتماعی میپردازد، اما در این روایت، خانواده بهعنوان ستون اصلی جامعه و نخستین مدرسه تربیت انسان نقش پررنگی ندارد. جای خالی خانواده در این فیلم، نه تنها یک ضعف روایی، بلکه یک هشدار فرهنگی است؛ چرا که هر چه در آثار هنری، نقش خانواده کمرنگتر شود، الگوهای رفتاری و ارزشی نسل جوان نیز بیشتر از چارچوبهای تربیتی و مذهبی فاصله میگیرند.
در جامعه امروز که با چالشهایی چون شکاف نسلی، تغییر سبک زندگی و فشارهای اقتصادی روبهرو است، خانواده همچنان مهمترین پناهگاه انسانهاست. اما وقتی در آثار هنری و فرهنگی، خانواده به حاشیه میرود، این پیام پنهان منتقل میشود که بحرانها را باید تنها و بدون اتکاء به خانواده حل کرد. چنین پیامهایی، بهخصوص برای نوجوانان و جوانان، اثر تربیتی منفی دارد.
افزون بر این، ادبیاتِ گفتاری فیلم در بخشهایی با ارزشهای اخلاقی و تربیتی جامعه سازگار نیست. جملاتی که قابل تکرار در محیط خانواده نیستند یا رفتارهایی که با هنجارهای دینی و فرهنگی تعارض دارند، میتوانند بدآموزی ایجاد کنند. سینما، بهعنوان رسانهای پرنفوذ، باید بداند که هر دیالوگ یا صحنه، میتواند الگویی برای رفتار اجتماعی باشد.
از زاویه دید شهری و اجتماعی، وقتی فیلمها ارزشهایی را بازنمایی میکنند که با فرهنگ بومی و باورهای دینی فاصله دارد، نتیجه آن میتواند گسترش بیاعتمادی مردم به سینمای داخلی باشد. همین امروز بخش زیادی از شهروندان، ترجیح میدهند به جای رفتن به سینما، سرگرمی و روایتهای خود را در فضای مجازی و رسانههای خارجی جستوجو کنند.
«پیرپسر» میتوانست با برجستهکردن خانواده، نمایش همبستگی، گذشت و حمایتهای عاطفی و معنوی، هم اثری ماندگار باشد و هم با ارزشهای دینی و فرهنگی جامعه همسو شود. اما در شکل فعلی، بیش از آنکه فرصتی برای تقویت سرمایه اجتماعی باشد، تنها یک روایت شخصی با جذابیت مقطعی است.
سینمای ما برای بازگشت به دل مردم، باید دوباره خانواده را به متن روایت بیاورد؛ خانوادهای که نهفقط یک جمع فامیلی، بلکه کانون پرورش اخلاق، ایمان و مسئولیتپذیری است.
🔸همراه ما باشید در👇
پیام رسان ایتا :
@ostanepanjom
