تبلیغات

خبرگزاری ها

حجاب کامل از ویژگی‌های بارز لباس کردی است

استان پنجم - یک کارشناس ارشد مردم‌شناسی در گفتگو با خبرنگار مهر، در خصوص لباس محلی مردم کرمانشاه و ویژگی‌های آن گفت: لباس‌های محلی استان کرمانشاه در حقیقت هویت و جزء جدایی‌ناپذیر از فرهنگ این استان محسوب می‌شود و همچنان اصالت و هویت خود را حفظ کرده و این به دلیل نگرش مردم این خطه به این فرهنگ غنی است.

شهلا جواهری لباس محلی را یکی از جاذبه‌های فرهنگی استان کرمانشاه دانست و گفت: پیشینه‌ لباس‌های کردی به گذشته‌های دور برمی‌گردد و بر کتیبه‌ها و سنگ‌نوشته‌های به یادگار مانده از قرن‌های گذشته، تصاویر زیادی از زنان و مردان مناطق مختلف ایران با پوشش‌های سنتی اهالی کردنشین حک‌شده است.

وی تصریح کرد: در این کنده‌کاری‌های دوران تاریخی و ایران باستان تصاویر زنان و مردان با پوشش کامل و شبیه لباس‌هایی که اهالی کرمانشاه و سایر مناطق کردنشین بر تن می‌کنند، قابل‌مشاهده است.

این کارشناس ارشد کرمانشاهی افزود: باوجود تغییرات متعددی که از قرون گذشته در فرهنگ‌ کردهای کرمانشاه به ‌وجود آمده، پوشیدن لباس‌های سنتی کرمانشاه تقریباً مانند گذشته رونق دارد و در مناطقی مانند اورامانات، جوانرود، ثلاث باباجانی و برخی مناطق روستایی پوشش سنتی کاملاً حفظ‌شده است.

وی یکی از ویژگی‌های لباس کردی را حجاب کامل آن دانست و افزود: با تأکید بر وجود حجاب در لباس‌های سنتی از زمان‌های بسیار دور در فرهنگ غنی ایران‌زمین، می‌توان گفت لباس کردی کرمانشاه، لباسی کاملاً پوشیده بارنگ‌های متنوع است.

جواهری در خصوص اجزا لباس محلی زنان کرمانشاهی نیز گفت: لباس کردی زنانه شامل تن‌پوش،‌ پاپوش و سرپوش است. لباسی که یک زن کرد کرمانشاهی می‌پوشد، در مناطق مختلف با توجه به موقعیت جغرافیایی ، معیشت، فرهنگ ازنظر شکل ظاهری متفاوت است.

وی افزود: پوشاک بانوان این ناحیه شامل ۹ قسمت شامل سربند، زیرپوش، پیراهن، جلیقه، نیم‌تنه، قبا، پوشش شنل مانندی به نام ماشته یا چارکه (چادر امروزی)، شلوار و کفش است.

این کارشناس ارشد مردم‌شناسی ادامه داد: لباس‌های بلند و رنگارنگ در عین زیبایی و رنگ متنوعی که دارد، پوشیده بوده و برای راحتی، شلواری نیز زیر لباس در نظر گرفته‌شده است.

وی در خصوص دیگر ویژگی لباس زنان کرد گفت: زیر پیراهن زنان کرد ساده و بلند است و تا پشت پا می‌رسد. جنس این زیر پیراهن معمولاً از پارچه نخی است و برشی ساده دارد. آستین آن کاملاً ساده و یقه‌ی آن گرد است و هر دو با دکمه‌ی ساده‌ای بسته می‌شوند.

جواهری افزود: پیراهن زنان کرد بلند و گشاد است و معمولاً آن را از پارچه‌ی گل‌دار تهیه می‌کنند. جنس پیراهن زنان گاهی مخمل الوان و گاهی پارچه‌هایی با جنس دلخواه و طرح گل‌دار است. برش این پیراهن بسیار ساده است و بلندای آن تا مچ پا می‌رسد. یقه‌ای گرد مانند دارد. آستین آن که ساده و راسته است و در بعضی نقاط به آن مچ اضافه کنند و برایش دکمه‌ای برای بسته شدن آن می‌گذارند.

وی تصریح کرد: اغلب زنان کرد منطقه اورامانات، جوانرود و ثلاث باباجانی آستین پیراهن‌هایشان آستین‌ فراخ‌ و بلند و زبانه‌ای‌ مثلث‌ شکل‌ در انتهای‌ آستین‌ است‌ که به آن «سورانی و یا فقیانه» می‌گویند که به‌نوبه خود کاربردهای متعددی دارد.

این کارشناس کرمانشاهی خاطرنشان کرد: زنان در هنگام کار کردن، دو سورانی را به هم گره می‌زنند و آن را پشت سر می‎اندازند؛ به‌این‌ترتیب آستین جمع می‎شود و گاهی آن را تا مچ دست تا روی ساق می‎پیچند تا هنگام کار کردن راحت باشند و در طول فصل زمستان نیز آن را روی آستین «کوا» می‎پیچند؛ به‌این‌ترتیب از نفوذ سرما به داخل آستین جلوگیری می‎کنند و دیگر این‌که هنگام وضو، آستین‎ها را به‌راحتی تا بالای آرنج بالا می‎زنند. به‌این‌ترتیب که با بستن سورانی روی آرنج، مانع پایین آمدن آستین می‎شوند.

وی در خصوص نوع پوشش زنان کرمانشاهی نیز گفت: به پیراهن زنان کرمانشاهی در گذشته «کمر چین» گفته می‌شد و دورتادور آن را در ناحیه کمر چین می‌زدند و روی آن یل یا تن‌پوش کت مانندی می‌پوشیدند.

جواهری افزود: «سخمه» جزئی دیگر از پوشاک‌های زیبای بومی و موردعلاقه‌ی زنان کرد این استان است؛ زیرا علاوه بر رنگ، با برش و وضع تزئین خاص خود، امکان استفاده از تزئینات و زیورآلات را به بانوان می‌دهد.

وی تصریح کرد: «سخمه» نیم‌تنه‌ای جلیقه مانند است که روی پیراهن بلند می‌پوشند و از پارچه‌ ‌زری یا مخمل‌های الوان دوخته می‌شود و دارای آستر و گاه لفاف است.

این کارشناس مردم‌شناسی در خصوص «جلیقه» به‌عنوان یکی دیگر از اجزای لباس محلی مردم استان کرمانشاه گفت: جلیقه یکی از پوشاک زیبای بومی و موردعلاقه‌ی زنان کرد کرمانشاه بوده که پوششی بی‌آستین تا ناحیه‌ کمر است. یقه‌ این پوشش به شکل هفت یا سه‌گوش و گاه دارای برگردان بوده و بر کناره‌های آن (از بالای یقه تا گوشه‌ها و پهلوها) به پهنای حدود سه انگشت (یک برگردان ساده‌ی پنج‌ سانتی)، یراق‌دوزی و نواردوزی می‌شود. درگذشته زنان کرد روی آن را سکه‌ دوزی می‌کردند.

وی افزود: نیم‌تنه کوتاه و آستین‌داری که آن را «سلته» می‌نامند همانند جلیقه‌ کوتاه است با این تفاوت که آستین دارد. جنس آن مانند جلیقه، مخمل الوان یا زری مرغوب است در پاییز پوشیده می‌شود.

جواهری گفت: تن‌پوش تمام‌قد و بلند دیگری در فصل زمستان پوشیده می‌شود به نام «که وا» که همان قباست و در منطقه قصر شیرین به آن «زون یا زبون» گفته می‌شود.

وی افزود: جنس قبا از مخمل‌های الوان بوده و آستری از جنس پارچه‌های گل‌دار دارد و آستین‌های آن کاملاً ساده است. البته قباهایی که در فصل زمستان استفاده می‌شوند، بیش‌تر مشکی‌ هستند. این قبا تقریباً هم‌اندازه‌ پیراهن دوخته می‌شود. یقه‌ آن به‌صورت هفت بسیار کوچک است و در قسمت جلو تا پایین دو لبه‌ قبا به حالت منحنی، جدای از هم می‌ایستد.

این کارشناس مردم‌شناسی، «ماشته» را نوعی از دیگر پوشش محلی مردم استان کرمانشاه عنوان کرد و گفت: «ماشته» پارچه ابریشمی مشکی‌ای به‌اندازه دو متر در یک متر است که آن دولا کرده معمولاً آن را از درازا بر پشت و گردن می‌اندازند و دو گوشه ‎ بالایی‌اش را جلو آورده و روی سینه گره می‌زنند و به‌عنوان چادر آن را استفاده می‌کنند، در حال حاضر زنان مسن برخی نقاط استان از آن استفاده می‌کنند. در منطقه اورامانات به این منظور از پارچه‌های ابریشمی با راه‌راه سبز در ابعاد کوچک‌تر استفاده می‌کنند.

وی افزود: شلوار جزئی دیگر از لباس محلی مردم استان کرمانشاه است و شلوار بانوان کرد، گشاد و از جنس حریر است. در برخی مناطق، شلوار زنان کرد، اغلب از جنس نخ بوده و گشاد است و در ناحیه مچ پا آن با کش یا بستن دکمه جمع می‎شود.

جواهری از «سربند» به‌عنوان جزئی دیگر از لباس کردی یا کرمانشاهی یادکرد و گفت: سربند زنان کرمانشاهی از چندین دستمال کلاغی ریشه‌دار تشکیل‌شده که به زیبایی آن افزوده است. این دستمال‌ها را معمول به کلاهی که گاهی شبیه عرق چین است می‌پیچند که ریشه‌های آن به شکل زیبایی در جلو و اطراف سر قرار می‌گیرد. وی افزود: سربند زنان کلهر (یکی از ایلات کرمانشاه) از ویژگی خاصی برخوردار است و در برخی مناطقی مانند اورامانات ، جوانرود و ثلاث باباجانی از «لچک و کلاه» استفاده می‌کنند که به «کلاو لچک» معروف است.

این کارشناس ارشد مردم‌شناسی تصریح کرد: «لچک» پارچه‌ای نازک و زیبا به شکل سه‌گوش است و رأس آن با یک سنجاق روی کلاه وصل می‌شود و دو گوشه‌ی آن در طرفین و روی شانه قرار می‌گیرد. به‌این‌ترتیب روی سینه آورده می‌شود و یک‌گوشه‌ی آن در پشت آویزان می‎شود.

وی خاطرنشان کرد: لباس محلی مردم کرمانشاه یکی از لباس‌های منحصربه‌فرد با ویژگی‌هایی متناسب بافرهنگ و هویت مردمان این دیار است که همین هم سویی و هم‌خوانی آن بافرهنگ ما باعث ماندگاری آن از گذشته‌های دور تاکنون شده است و باید در حفظ و احیای آن کوشا باشیم.

معاون صنایع‌دستی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری استان کرمانشاه نیز در گفتگو با خبرنگار مهر، در این خصوص گفت: به‌جرئت می‌توان گفت، استان کرمانشاه از مناطقی است که پوشش مردم آن از تنوع بالایی در طرح و رنگ برخوردار است.

پروانه حیدری، این تنوع پوشش را برگرفته از تنوع فرهنگ و قومیت‌های موجود در استان دانست و تصریح کرد: این پوشش‌ها پس از گذشت قرن‌ها و ورود و پیشرفت صنایع ماشینی هنوز از رونق نیفتاده و بسیاری از مردم از آن‌ها در مراسماتشان استفاده می‌کنند. وی تصریح کرد: پوشش‌های بومی و محلی مردم کرمانشاه هنوز هم در بین این مردم چه در روستاها و چه شهرها از این لباس‌ها استفاده می‌شود.

معاون صنایع‌دستی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری استان کرمانشاه در خصوص اجزای تشکیل‌دهنده لباس محلی استان کرمانشاه گفت: لباس‌های محلی کرمانشاه شامل اجزایی چون سرپوش، جلیقه، پیراهن، قبا، روپوش، شلوار و شال بوده و درمجموع اجزای مختلفی دارد. وی افزود: لباس‌های محلی کرمانشاه دارای حجاب کاملی است و این موضوع یکی از ویژگی‌های بارز این لباس‌هاست که باعث ماندگاری آن‌ها شده و هنوز هم استفاده می‌شود.

رنگ لباس محلی مردم استان کرمانشاه برگرفته از طبیعت چهارفصل آن است

حیدری ادامه داد: از دیگر ویژگی‌های لباس‌های محلی استان کرمانشاه رنگ آن بوده که برگرفته از طبیعت چهارفصل استان است و با الهام از طبیعت این لباس‌ها طراحی‌شده‌اند و به دلیل رنگ شاد این لباس‌ها، همیشه موردتوجه بوده است.

وی لباس محلی را نشانی از هویت استان کرمانشاه دانست که هنوز هم وجود دارد و نشان می‌دهد استان کرمانشاه هنوز هم اصالت و هویت خود را حفظ کرده است و این لباس بخشی از فرهنگ غنی این استان را نشان می‌دهد.

معاون صنایع‌دستی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری استان کرمانشاه یادآور شد: هر گردشگر و توریستی که وارد استان ما می‌شود، قطع به‌یقین بازار سنتی ما را خواهد دید و این بازار از پارچه‌های الوان و رنگارنگی پوشیده شده که نشان از لباس‌های محلی‌ای است که در استان وجود دارد.

وی اشاره‌ای نیز به پوشش محلی مردان کرمانشاهی داشت و گفت: لباس‌های مردم کرمانشاه فقط منحصر به خانم‌ها نیست و «چوخه و رانک» نوعی از پوشش محلی مردم استان کرمانشاه است که بیشتر در منطقه اورامانات استفاده می‌شود. حیدری افزود: لباس‌های محلی مردان با عنوان «چوخه و رانک» اغلب از پارچه‌های دست‌بافی تهیه می‌شود که توسط خود مردم این مناطق و تحت عنوان صنعت دستی «مرس بافی» تولید می‌شود.

وی تصریح کرد: متأسفانه «مرس بافی» یکی از رشته‌های صنایع‌دستی در حال منسوخ شدن است اما سیاست ما در سازمان میراث فرهنگی احیای مجدد این رشته‌های در حال منسوخ شدن است. معاون صنایع‌دستی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری استان کرمانشاه اشاره‌ای نیز به فعالیت‌های اداره کل میراث فرهنگی استان کرمانشاه و معاونت صنایع‌دستی برای حفظ لباس محلی کرمانشاهی به‌عنوان بخشی از هویت استان داشت و گفت: یکی از اولویت‌های ما در کلاس‌های آموزشی، آموزش البسه محلی است که بتوانیم این فرهنگ را حفظ کنیم و خود صنعتگران ما بتوانند با دوختن یک لباس محلی فرهنگ آن را هم رواج بدهند.

وی خاطرنشان کرد: لباس محلی کرمانشاهی اجزای مختلفی دارد اما این اجزا در نقاط مختلف استان کم‌وزیاد می‌شود و یا تغییرات جزئی ازنظر دوخت در آن‌ها به وجود می‌آید اما درمجموع لباس محلی کرمانشاه اجزایی چون سرپوش، قبا، پیرهن، روپوش، شلوار، شال و... دارد.

به گزارش خبرنگار مهر، با توجه به ویژگی‌های ذکرشده از لباس محلی کرمانشاه و قرابتی که بین پوشش و فرهنگ مردم هر دیار وجود دارد می‌توان مردم کرمانشاه را مردمی متدین و متمدن و البته بانشاط علی‌رغم زندگی سخت کوهستانی دانست که این تدین، تمدن و سایر ویژگی‌های ذکرشده در لباس و پوشش آنان بروز و ظهور کرده است؛ بنابراین حفظ این لباس‌ها می‌تواند حفظ هویت مردمان غیور کرمانشاهی باشد.

اضافه کردن نظر


کد امنیتی
تغییر کد امنیتی

Fars News Agency

بخش کاربری

اوقات شرعی

ما 19 مهمان و یک عضو آنلاین داریم

این پایگاه مستقل بوده و به هیچ حزب،جناح یا گروه سیاسی وابستگی نداشته و با محوریت اخبار و گزارشات غرب کشور به فعالیت مشغول می باشد.
logo-samandehi